Rembrandt in Amsterdam: zijn huis, zijn schilderijen en zijn woonplekken

Rembrandt in Amsterdam in een paar jaartallen

Rembrandt, in 1606 geboren in Leiden, vestigt zich in 1631 in Amsterdam, op zijn 25e. Hij woont en werkt bij de kunsthandelaar Hendrick Uylenburgh in de Jodenbreestraat, wiens atelier portretten maakt voor de rijke burgerij van de stad. De jonge schilder maakt al snel naam als portretschilder. In 1634 trouwt hij met Saskia van Uylenburgh, een familielid van de handelaar.

In 1639, op het hoogtepunt van zijn roem, koopt hij een groot huis in dezelfde straat, de Jodenbreestraat, voor ongeveer 13.000 gulden. Het paar krijgt vier kinderen, maar alleen Titus, geboren in 1641, overleeft de eerste levensmaanden. Saskia sterft in 1642, het jaar waarin Rembrandt De Nachtwacht voltooit. Daarna deelt Hendrickje Stoffels zijn leven; samen krijgen ze een dochter, Cornelia.

De schulden lopen op. In 1656 ontsnapt Rembrandt maar net aan een faillissement: er wordt een inventaris van al zijn bezittingen opgemaakt en bijna alles wordt geveild. In 1658 moet hij zijn huis verkopen en huurt hij een bescheidener woning aan de Rozengracht, in de Jordaan, waar hij nog elf jaar schildert. Titus sterft in 1668 aan de pest. Rembrandt overlijdt op 4 oktober 1669, 63 jaar oud, en wordt op 8 oktober begraven in de Westerkerk.

Het Rembrandthuis, Jodenbreestraat 4

Dit is de plek die u niet mag missen. Het Rembrandthuis (Museum Het Rembrandthuis) is ingericht op basis van de inventaris van 1656: dankzij dat document konden de keuken, de zaal met bedstede, de kunstkamer waar de schilder bustes, schelpen en wapens verzamelde en het grote atelier met ramen op het noorden kamer voor kamer worden gereconstrueerd. Demonstraties etsen en verf maken zijn bij het ticket inbegrepen, en het prentenkabinet toont originele etsen.

Het museum is dagelijks open vanaf 10.00 uur, tot 18.00 uur tot en met 1 november 2026 en daarna tot 17.00 uur van 2 november tot 18 december. Een ticket voor volwassenen kost € 23,50, of € 19,50 vanaf 16.00 uur; met de Museumkaart of de I amsterdam City Card is het gratis, maar iedereen moet een tijdslot reserveren. Reken op anderhalf uur.

Hendrick Uylenburgh, bij wie Rembrandt bij zijn aankomst had gewoond, woonde in dezelfde straat. De buurt eromheen, met de Portugese Synagoge en het Joods Museum, vormt het Joods Cultureel Kwartier.

De Zuiderkerk, de kerk van het gezin

Op drie minuten lopen ligt de Zuiderkerk, de parochiekerk van de Jodenbreestraat. Titus werd er op 22 september 1641 gedoopt, en drie kinderen van Rembrandt en Saskia die kort na hun geboorte stierven, werden bij de kerk begraven. Ook Ferdinand Bol, een van zijn leerlingen, ligt er begraven. In de kerk worden geen diensten meer gehouden en ze is alleen open bij concerten en beurzen; de toren is gesloten voor bezoekers. Bewonder haar vanaf de brug over de Groenburgwal.

De Waag en De anatomische les

Op de Nieuwmarkt staat de Waag, een vijftiende-eeuwse stadspoort die waaggebouw werd en daarna onderdak bood aan verschillende gilden. Het chirurgijnsgilde had er zijn vertrekken: in 1632 gaf het Rembrandt de opdracht voor De anatomische les van Dr. Nicolaes Tulp, het groepsportret waarmee zijn loopbaan in Amsterdam van start ging. Het originele schilderij hangt nu in het Mauritshuis in Den Haag.

Het plein en de buitenkant van de Waag zijn vrij toegankelijk. Het theatrum anatomicum op de verdieping, pas later ingericht, in 1690-1691, is alleen open bij evenementen; op de begane grond zit een restaurant-café. Onze gids over de buurt rond de Nieuwmarkt beschrijft de adressen in de omgeving.

De Oude Kerk, waar Saskia rust

Op vijf minuten van de Waag ligt de Oude Kerk, het oudste gebouw van de stad, met het graf van Saskia van Uylenburgh, die in 1642 werd begraven onder het kleine orgel in het koor. De kerk is open van maandag tot en met zaterdag van 10.00 tot 18.00 uur en op zondag van 13.00 tot 17.30 uur; de toegang kost € 14,50, gratis met de Museumkaart of de I amsterdam City Card. Ze staat midden op de Wallen: kom bij voorkeur 's ochtends.

De Westerkerk en de Rozengracht, de laatste jaren

De Westerkerk, aan de Prinsengracht, is de kerk waar Rembrandt op 8 oktober 1669 werd begraven. De precieze plek van zijn graf is onbekend; aan de noordmuur hangt een gedenkplaat. Ook Hendrickje Stoffels en Titus werden er begraven. De toegang is gratis, van maandag tot en met vrijdag van 11.00 tot 15.00 uur, maar de kerk is op sommige dagen gesloten voor evenementen (in oktober 2026: 1, 2 en 10 oktober en van 20 tot en met 26 oktober).

Op minder dan tien minuten lopen, op nummer 184 aan de Rozengracht, markeert een gevelsteen de plek van zijn laatste woning; het oorspronkelijke huis bestaat niet meer. De straat is een gedempte gracht in de Jordaan, de volksbuurt waar de schilder zijn laatste jaren doorbracht.

De schilderijen van Rembrandt in het Rijksmuseum

Het Rijksmuseum bewaart meerdere meesterwerken van Rembrandt; de bekendste hangen in en rond de Eregalerij.

• De Nachtwacht (1642): het groepsportret van de schutterscompagnie van kapitein Frans Banninck Cocq, geschilderd voor de vergaderzaal van deze schutterij. Het heeft een eigen zaal aan het eind van de Eregalerij. Sinds 2019 wordt het onder de ogen van het publiek gerestaureerd in een glazen kamer: Operatie Nachtwacht. Het verwijderen van de oude vernislaag, eind 2024 begonnen, is in volle gang: steeds grotere delen zien er tijdelijk mat en dof uit. Het schilderij blijft te zien.
• Het Joodse bruidje (ca. 1665-1669): een teder omhelzend paar, geschilderd in dikke verflagen, een van de meest bewonderde werken uit zijn laatste jaren.
• De zelfportretten: het Zelfportret als de apostel Paulus (1661) hangt in de Eregalerij, net als het portret van zijn zoon Titus in monnikspij.
• De Staalmeesters (1662): zijn laatste grote groepsportret, vijf keurmeesters van het lakengilde en hun knecht, alsof ze in hun werk worden onderbroken.

Het museum is dagelijks open van 9.00 tot 17.00 uur. Een ticket voor volwassenen kost € 25; de toegang is gratis tot en met 18 jaar en met de I amsterdam City Card. Iedereen moet een starttijd reserveren, ook houders van de Museumkaart. Wilt u De Nachtwacht met minder drukte zien, ga dan om 9.00 uur naar binnen en loop er meteen naartoe. Onze gids over het Museumkwartier beschrijft de andere bezienswaardigheden aan het Museumplein.

Het Rembrandtplein en zijn standbeeld

Ten zuiden van het centrum draagt het Rembrandtplein sinds 1876 zijn naam. Het standbeeld van de schilder in het midden van het plein, ontworpen door Louis Royer, werd op 27 mei 1852 onthuld in aanwezigheid van koning Willem III, toen het plein nog Botermarkt heette. Het is het oudste bewaard gebleven standbeeld van Amsterdam en het eerste standbeeld van een kunstenaar in Nederland. Tegenwoordig is het plein vooral een uitgaansplek met cafés en terrassen; kom overdag voor het standbeeld.

Een wandeling in de voetsporen van Rembrandt

Deze route van ongeveer 4 kilometer neemt een halve dag in beslag, inclusief het bezoek aan het Rembrandthuis. Bewaar het Rijksmuseum voor een andere halve dag.

1. Begin op het Rembrandtplein, bij het standbeeld, en loop via de Amstel en het Waterlooplein naar de Jodenbreestraat (ongeveer 10 minuten).
2. Bezoek het Rembrandthuis bij opening, om 10.00 uur.
3. Loop langs de Zuiderkerk en de brug over de Groenburgwal.
4. Ga naar de Waag op de Nieuwmarkt voor een pauze op een terras.
5. Loop door naar de Oude Kerk en het graf van Saskia.
6. Steek de Dam over naar het westen tot de Westerkerk (ongeveer 20 minuten lopen), vóór 15.00 uur.
7. Eindig aan de Rozengracht, bij de gevelsteen op nummer 184.

Tarieven gecontroleerd in oktober 2026. Het Rembrandthuis, de Oude Kerk en het Rijksmuseum zijn gratis met de Museumkaart en met de I amsterdam City Card.

Twee uitstapjes: Leiden en Den Haag

Wie terug wil naar de wortels van de schilder, gaat naar Leiden, zijn geboortestad, op ongeveer 35 minuten met de trein van Amsterdam Centraal. Museum De Lakenhal toont er zijn vroegst bekende werk, De brillenverkoper, dat hij rond zijn 18e schilderde.

In Den Haag, op ongeveer 50 minuten met de trein, bewaart het Mauritshuis De anatomische les van Dr. Nicolaes Tulp en een van zijn laatste zelfportretten, uit 1669. Het museum ligt op 10 minuten lopen van station Den Haag Centraal. Het is open van 10.00 tot 18.00 uur, op maandag vanaf 13.00 uur; een ticket kost € 21, gratis voor jongeren tot 19 jaar en met de Museumkaart (tarieven gecontroleerd in oktober 2026). Onze selectie uitstapjes vanuit Amsterdam geeft meer ideeën voor een dagje uit.

Praktische tips

• Reserveer een tijdslot voor het Rembrandthuis en het Rijksmuseum, ook met een pas: beide musea verplichten dat voor alle bezoekers. Onze gids over tickets reserveren in Amsterdam legt uit hoe dat werkt.
• Kies de juiste pas: de Museumkaart (€ 75 voor een volwassene, een jaar geldig in meer dan 500 Nederlandse musea) geeft toegang tot het Rembrandthuis, het Rijksmuseum, de Oude Kerk en het Mauritshuis. De I amsterdam City Card (vanaf € 67 voor 24 uur) dekt de drie Amsterdamse bezienswaardigheden en het openbaar vervoer. Onze vergelijking City Card of Museumkaart helpt u kiezen.
• Controleer de sluitingsdagen van de Westerkerk en de Oude Kerk, die af en toe dichtgaan voor evenementen of de opbouw van tentoonstellingen.
• Betaal met een kaart: het Rijksmuseum en de Oude Kerk accepteren geen contant geld.

Meer lezen

Rembrandt is onlosmakelijk verbonden met de Gouden Eeuw: onze gids over de geschiedenis van Amsterdam beschrijft de andere plekken uit die tijd. Om uw andere bezoeken te kiezen, leest u onze selectie van de beste musea van Amsterdam, en om rond de Waag te slenteren onze gids over de buurt rond de Nieuwmarkt.