De Krijtberg, officieel de Sint-Franciscus Xaveriuskerk, is de jezuïetenkerk aan het Singel, op een paar minuten lopen van het Spui en de Bloemenmarkt. Achter de twee bakstenen torens, ingeklemd tussen de grachtenpanden, gaat een van de kleurrijkste neogotische interieurs van Amsterdam schuil. De huidige kerk werd van 1881 tot 1883 gebouwd door architect Alfred Tepe, op de plek van een schuilkerk uit de 17e eeuw. De toegang is gratis; trek voor een bezoek 20 tot 30 minuten uit.
Niet te missen
De gevel aan het Singel
Op het smalle perceel bouwde Alfred Tepe de hoogte in: een bakstenen gevel tussen twee traptorens, die ruim boven de buurpanden uitsteekt. Het gewelf is 31 meter hoog. De kerk is sinds 1976 een rijksmonument.
Het beschilderde schip
Het interieur, een driebeukige basiliek met galerijen, is volledig beschilderd. De eerste decoratie in goud, groen, rood en zwart werd in 1927 door Hans Mengelberg overgeschilderd in groen, blauw, geel, violet en bruin. De zeshoekige kroonluchters dateren uit 1906. Het geheel werd in 2000 gerestaureerd.
Het koor en de altaren
In het vijfzijdige koor staat het vergulde voormalige hoogaltaar met ciborie, onder de balk met het triomfkruis. Het atelier Mengelberg maakte deze onderdelen, net als het Maria-altaar en de communiebank; het Sint-Jozefaltaar, de preekstoel en de biechtstoelen komen uit de ateliers van Cuypers.
De beelden
Langs de muren staan jezuïetenheiligen en een piëta van het atelier Mengelberg, en een Heilig Hartbeeld uit 1883. Een barok Mariabeeld uit de 18e eeuw komt uit de vroegere schuilkerk.
Het orgel en de glas-in-loodramen
Het orgel, in 1905 gebouwd door Adema, hergebruikt een Bätz-orgel uit 1836 uit de vorige kerk. Boven de ingang tonen twee ramen van Gisèle van Waterschoot van der Gracht de Vrede (1945) en de goddelijke deugden (1946).
De schuilkerk van de Krijtberg
In 1654 kocht de jezuïet Petrus Laurentii drie huizen aan het Singel en richtte achter het grootste, "De Crytbergh" genaamd, een schuilkerk in. Volgens de kerk verwijst de naam naar de krijtrotsen van Zuid-Engeland, waarheen de schepen van de koopman die er woonde voeren. De kerk werd in 1835 vergroot en daarna vervangen door het huidige gebouw, ingewijd op 3 december 1883.
Infos pratiques
Tips
De kerk is alleen op bepaalde tijden open, die per maand op de website van de kerk staan: kijk dat na voordat u komt. Het zekerst is een doordeweekse dag rond het middaguur, rond de dagelijkse mis van 12.30 uur; blijf tijdens de vieringen achterin en maak geen foto's. De toegang is gratis, een gift is welkom. Rolstoeltoegang via de pastorie, op verzoek bij de koster. Informatie gecontroleerd in oktober 2026.
Hoe er te komen
Singel 446-448, 1017 AV Amsterdam, tussen het Spui en het Koningsplein. Trams 2 en 24, halte Koningsplein, op ongeveer 3 minuten lopen. Trams 4 en 14 of metro 52, halte Rokin, op ongeveer 5 minuten lopen. Vanaf de Dam is het 10 minuten lopen via de Kalverstraat en het Spui.
Openingstijden
In de buurt
Reacties
Nog geen reacties.