Bijzonder Amsterdam: 15 geheime en verrassende plekken

In het middeleeuwse centrum

1. Ons' Lieve Heer op Solder, de kerk op zolder

Aan de Oudezijds Voorburgwal 38 verbergt een 17e-eeuws koopmanshuis een complete katholieke kerk onder de kap. Na 1578 was de openbare katholieke eredienst verboden: men bad in huiskerken, die werden gedoogd zolang ze vanaf de straat onzichtbaar bleven. Deze kerk, ingewijd in 1663, bood plaats aan zo'n 150 gelovigen op twee galerijverdiepingen. Het museum Ons' Lieve Heer op Solder is elke dag open van 10.00 tot 18.00 uur; een kaartje kost € 18 en reserveren is verplicht, ook met een museumkaart.

2. Het Houten Huys, in het Begijnhof

Op de besloten binnenplaats van het Begijnhof, vlak bij het Spui, is het huis op nummer 34 een van de oudste van de stad: het dateert van vóór de grote brand van 1452 en de gevels zijn helemaal van hout. Er zijn nog maar twee houten huizen van dit type in de stad: dit huis en dat aan de Zeedijk 1. De toegang tot het hof is gratis, elke dag van 10.00 tot 18.00 uur, in stilte: de huizen zijn bewoond.

3. Het kleinste huis en de smalste gevel

Aan de Oude Hoogstraat 22, tussen de Dam en de Nieuwmarkt, heeft het kleinste huis van Amsterdam een gevel van 2,02 meter breed. Het wordt voor het eerst vermeld in 1738 en huisvestte een werkplaats, een sigarenhandel, een juwelier en een bloemist; nu is het een theewinkel, Het Kleinste Huis, open van woensdag tot en met zaterdag van 11.00 tot 17.30 uur. Aan het Singel 7, vlak bij het station, is de gevel aan de gracht nauwelijks een meter breed: toch is dat alleen de achterkant van een veel breder huis, waarvan de ingang aan de andere kant ligt.

4. De Torensluis, de brug met een gevangenis

Op het Singel, ter hoogte van de Oude Leliestraat, is de Torensluis de oudste brug van Amsterdam die in originele staat bewaard is gebleven. De brug werd gebouwd in 1648 en is 42 meter breed, omdat er een toren op stond, de Jan Roodenpoortstoren, die in de 19e eeuw werd gesloopt. De kerkers van de toren zitten nog in het landhoofd van de brug, onder de terrassen. Op het brugdek staat sinds 1987 een borstbeeld van de schrijver Multatuli, gemaakt door Hans Bayens. Vrij toegankelijk.

5. De Schreierstoren

Aan de rand van de oude haven, Prins Hendrikkade 94-95, is de Schreierstoren een bakstenen toren uit het eind van de 15e eeuw, de laatste bewaarde verdedigingstoren van de middeleeuwse stadsmuur. Volgens de legende huilden de vrouwen van zeelieden hier bij het vertrek van de schepen, maar de naam komt eerder van de scherpe hoek die de stadswal hier maakte. Een gedenksteen herinnert aan het vertrek van Henry Hudson in 1609. De buitenkant kunt u vrij bekijken; binnen zit een café, elke dag open vanaf 9.00 uur. Voor de rest van de buurt leest u onze gids over de Nieuwmarkt en de Zeedijk.

In de grachtengordel

6. Het Kattenkabinet, het kattenmuseum

Aan de Herengracht 497, in een huis uit 1667 in de Gouden Bocht, toont het Kattenkabinet uitsluitend kunst over katten: schilderijen, tekeningen, affiches en beelden, van Rembrandt tot Picasso, Toulouse-Lautrec en Steinlen. De oprichter begon het in 1990 ter nagedachtenis aan zijn rode kater, John Pierpont Morgan, en er wonen nog altijd een paar katten in de salons. Open van dinsdag tot en met zondag van 12.00 tot 17.00 uur, € 12,50.

7. De Poezenboot

Deze schuit, afgemeerd aan het Singel 38 G vlak bij het station, is sinds 1968 een opvang voor zwerfkatten en afgedankte katten, de enige drijvende dierenopvang van de stad. U kunt aan boord op dinsdag, vrijdag en zaterdag van 13.00 tot 15.00 uur, met zes bezoekers tegelijk; de toegang is gratis, een gift is welkom. De katten mogen niet worden opgepakt en de boot is niet toegankelijk voor rolstoelen. Tijdens de feestdagen is de boot dicht, van 25 december 2026 tot en met 2 januari 2027.

8. Het Woonbootmuseum

Aan de Prinsengracht 296 K is het Woonbootmuseum gevestigd in de Hendrika Maria, een voormalig vrachtschip uit 1914 dat tot woning is verbouwd. Keuken, slaapkamer, woonkamer: u ziet hoe de bewoners van de woonboten langs de grachten leven. Open van 10.00 tot 17.00 uur van oktober tot en met juni (tot 20.00 uur in juli tot en met september), € 9,50, € 5 voor kinderen van 5 tot 12 jaar, gratis met de I amsterdam City Card.

9. Huis met de Hoofden en de Embassy of the Free Mind

Het Huis met de Hoofden aan de Keizersgracht 123, gebouwd in 1622 en toegeschreven aan Hendrick de Keyser, heeft op de gevel zes gebeeldhouwde hoofden van Romeinse goden: Apollo, Ceres, Mercurius, Minerva, Bacchus en Diana. Volgens een nooit bewezen legende zijn het de hoofden van zes inbrekers die door een dienstmeid werden onthoofd. In het huis zit de Embassy of the Free Mind, een museum en bibliotheek met oude boeken over hermetica, alchemie en vrij denken, afkomstig uit de Bibliotheca Philosophica Hermetica. Open van woensdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.00 uur; volwassenen € 15, gratis met de Museumkaart en de I amsterdam City Card.

Deze vier adressen liggen op onze wandeling door de grachtengordel, en meer interieurs bezoekt u met onze gids over grachtenhuizen om te bezoeken.

In de Jordaan en op de Westelijke Eilanden

10. Electric Ladyland, het museum voor fluorescerende kunst

In de kelder van Tweede Leliedwarsstraat 5 is dit museum, geopend in 1999, gewijd aan fluorescentie: mineralen uit de hele wereld die onder ultraviolet licht van kleur veranderen, oude voorwerpen en affiches, en een hele zaal met fluorescerende kunst waar de bezoeker binnenstapt en zelf deel van het werk wordt. Het museum is open van woensdag tot en met zaterdag van 14.00 tot 18.00 uur, alleen op afspraak via de website; de toegang kost € 5, gratis voor kinderen onder 12 jaar. De oprichter runt het museum in zijn eentje: reserveer vooraf en bevestig uw tijdslot.

11. Het Pianola Museum

Aan de Westerstraat 106 bewaart dit kleine museum pianola's en een van de grootste collecties ter wereld van geperforeerde muziekrollen. Het bezoek is doorlopend, met demonstratie: de instrumenten spelen voor uw ogen. Open op vrijdag en zaterdag van 13.00 tot 17.00 uur en op zondag van 13.00 tot 16.00 uur; € 9, € 7 voor studenten en 65-plussers, € 5 voor kinderen, gratis met de I amsterdam City Card. Er worden ook concerten gegeven. De rest van de buurt staat in onze gids over de Jordaan, die ook de hofjes beschrijft, de verborgen binnenplaatsen van de oude gasthuizen.

12. De Westelijke Eilanden

Ten noordwesten van de Jordaan lagen op drie kunstmatige eilanden, aangelegd tussen 1611 en 1615, Bickerseiland, Prinseneiland en Realeneiland, scheepswerven en pakhuizen. De Westelijke Eilanden zijn een rustige woonbuurt geworden, waar de oude pakhuizen nu woningen zijn. De Drieharingenbrug, een houten dubbele ophaalbrug die zo smal is dat er maar twee mensen naast elkaar overheen kunnen, verbindt Realeneiland met Prinseneiland; de naam komt van een gevelsteen met drie gekroonde haringen. Aan de kade van de Zandhoek, op Realeneiland, staan 17e-eeuwse huizen tegenover de schepen. Vrij toegankelijk, op zo'n vijftien minuten lopen van Amsterdam Centraal. Het is ook een ideale wandeling met z'n tweeën, net als andere ideeën uit onze gids romantisch Amsterdam.

In Oost en buiten het centrum

13. Molen De Gooyer en zijn brouwerij

Aan de Funenkade 5 staat molen De Gooyer, een voormalige houten korenmolen die in 1814 op deze plek op een stenen voet werd herbouwd. De molen is van Stadsherstel Amsterdam en niet te bezichtigen, maar u kunt hem gratis van dichtbij bekijken. Direct ernaast, aan de Funenkade 7, zit Brouwerij 't IJ in een voormalig badhuis: het proeflokaal met terras is elke dag open tot 22.00 uur. Onze gidsen over ambachtelijke brouwerijen en de Oostelijke Eilanden maken het bezoek compleet.

14. Museum Vrolik, het anatomisch kabinet

In het academisch ziekenhuis Amsterdam UMC (locatie AMC), Meibergdreef 15, toont dit museum de anatomische collectie die vanaf 1800 werd verzameld door Gerardus Vrolik en zijn zoon Willem, beiden hoogleraar anatomie: skeletten, schedels en preparaten op sterk water, waaronder veel foetussen met aangeboren afwijkingen. Het onderwerp kan confronterend zijn, vooral voor kinderen. Open van maandag tot en met vrijdag van 11.00 tot 17.00 uur; € 11, € 7 voor 5 tot 17 jaar en studenten. Bereikbaar met metro 54 of de trein tot station Holendrecht.

15. De Nieuwe Ooster en museum Tot Zover

Begraafplaats De Nieuwe Ooster, geopend in 1894 in de Watergraafsmeer, beslaat ruim 30 hectare park, ontworpen door tuinarchitect Leonard Springer; het terrein is een erkend arboretum. Hier liggen onder anderen de schilder George Breitner en de schrijver Nescio begraven. Het park, Kruislaan 126, is open van maandag tot en met vrijdag van 8.00 tot 17.00 uur en in het weekend en op feestdagen van 10.00 tot 17.00 uur. Ter plekke vertelt Tot Zover, het enige museum van Nederland op een begraafplaats, over uitvaartrituelen: van dinsdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.00 uur, € 11, gratis tot 12 jaar en met de Museumkaart. De rest van de buurt staat in onze gids over Amsterdam-Oost.

Overzichtstabel

Prijzen en openingstijden vastgesteld in oktober 2026. Een aantal van deze plekken is gratis met de Museumkaart of de I amsterdam City Card: onze vergelijking van museumpassen helpt u kiezen.

Tips voor uw bezoek

• Combineer per buurt: de plekken 1 tot en met 9 passen in een dag te voet; de Jordaan en de Westelijke Eilanden combineert u in een halve dag, op vrijdag of zaterdag als u het Pianola Museum en Electric Ladyland allebei open wilt treffen.
• Respecteer de bewoonde plekken: het Begijnhof, de Westelijke Eilanden en de Poezenboot zijn geen attracties zoals andere. Praat zacht en fotografeer niet de ramen van de bewoners.
• Steile trappen: de kerk op zolder, de Embassy of the Free Mind en de woonboten zijn niet of nauwelijks toegankelijk met een rolstoel of kinderwagen.

Verder lezen

Deze plekken passen makkelijk tussen twee grote musea in. Voor meer ideeën zonder toegangskaartje leest u onze selectie gratis activiteiten in Amsterdam. Slaat het weer om, dan geeft onze gids wat te doen in Amsterdam als het regent bezoeken onder een dak. En om de Schreierstoren, de kerk op zolder en de Westelijke Eilanden in het verleden van de stad te plaatsen, leest u onze geschiedenis van Amsterdam.